- catalogue number: 0192
- groups of works: Posters 1960–1969
- date: 1963
- medium: offset barwny
- dimensions: 85,5 × 50,5 cm
- publisher: Teatr Dramatyczny m.st. Warszawy (Warszawa)
- printing house: Wojskowe Zakłady Graficzne (Warszawa)
- inventory number: MNP Pl 3002
-
work in collections:
- Muzeum Narodowe w Poznaniu
- Muzeum Narodowe w Warszawie
- Centre national d’art et de culture Georges-Pompidou
- Musée des Arts Décoratifs, Paris
- Stedelijk Museum Amsterdam
- The Museum of Modern Art, New York
- Victoria and Albert Museum, London
- Kunstbibliothek Berlin
- Deutsches Plakatmuseum, Essen
- category: poster
- tags: theatre
Jednym z pierwszych plakatów Romana Cieślewicza, w których pojawia się wyraźnie zarysowana forma kolista, jest afisz zapowiadający spektakl w Teatrze Dramatycznym. W 1963 roku Adam Hanuszkiewicz wyreżyserował jeden z trzech mistycznych dramatów Juliusza Słowackiego pt. Ksiądz Marek. Dramat ten powstał po przełomowym spotkaniu poety z Andrzejem Towiańskim, które wywarło istotny wpływ na jego życie i twórczość. Pod wpływem idei mesjanizmu Słowacki wykreował postać Księdza Marka i osadził akcję dramatu w realiach, które tylko częściowo oparto na wydarzeniach historycznych.
Tytułowy bohater został ukazany na plakacie w teatralnej, ekspresyjnej pozie, prawdopodobnie nawiązującej do ekstatycznej sceny końcowego monologu, co podkreślają przerysowane, karykaturalne dłonie. Prawdziwy wymiar mistyczny postaci zawarty został jednak w świetlistej, amarantowej kuli, umieszczonej w miejscu głowy, oderwanej od ciała i mającej niemal zjawiskową, nierealną naturę. To symboliczne przedstawienie postaci dramatu sprawia, że plakat pozostaje w pamięci na długo.
Ksiądz Marek to jeden z ostatnich plakatów zaprojektowanych przez Romana Cieślewicza przed jego wyjazdem z Polski. Premiera spektaklu miała miejsce w kwietniu 1963 roku, w tym samym miesiącu plakat został nagrodzony w konkursie na „Najlepszy plakat Warszawy”, a w lipcu Roman Cieślewicz, wraz z Aliną Szapocznikow, wyjechał na stałe do Paryża.
sygn. p.d.: R. CiEŚLEWiCZ. 63.
Wyróżnienie w konkursie na „Najlepszy plakat Warszawy”, kwiecień 1963; Nagroda Roku w konkursie na „Najlepszy plakat Warszawy”; Złoty Medal na 1. Międzynarodowym Biennale Projektowania Przemysłowego, BIO-1, Lublana 1964.
Udstilling af Polske…, Kopenhaga 1963, poz. 14
Plakate…, Frankfurt nad Menem 1963, poz. 34
VII Bienal…, Sao Paulo 1963, poz. 7 s. 334
Bienale industrijskega…, Lublana 1964, poz. 273 il. barw. s. 208
Plakat teatralny i filmowy…, Warszawa 1964, poz.
Venti anni di manifesto…, Rzym 1964, poz. 14
Theaterplakate…, Frankfurt nad Menem 1965, poz. 10
Roman Cieślewicz…, Wiedeń 1965, poz. 22 il.
Wystawa plakatu, Roman…, Szczecin 1965, poz. 24
Plakate aus Polen, Berlin 1966, poz. 34
Polsk affisch…, Sztokholm 1966, poz. 9
Posters of Poland, Tokio 1966, poz. i il. 1
Polonya gravür…, Ankara 1967, poz. 2
Roman Cieślewicz…, Warszawa 1967, poz. 22
Poster from Poland, Londyn 1968, poz. 2
Polski plakat teatralny…, Warszawa 1969, poz. 7
Vier polnische Plakatkünstler…, Essen 1971, poz. 27
Roman Cieslewicz…, Paryż 1972, poz. 27
Roman Cieslewicz…, Amsterdam 1973, poz. i il. 26
Art graphique…, Paryż 1973, poz. 5
Laureaci IV MBP…, Warszawa 1974, poz. 27
Polski plakat teatralny…, Poznań 1975, poz. 16 il. 20
Dortmunder Herbst…, Dortmund 1977, poz. 27 s. 48
Roman Cieślewicz. Plakat…, Warszawa 1980, poz. 30
Roman Cieślewicz, plakaty…, Poznań 1981, poz. 108 il. 26
Polnische Plakate…, Monachium 1985, poz. s. 12 il. s. 70
100 najlepszych polskich plakatów…, Poznań 1985, poz.
Roman Cieslewicz…, Caen 1986, poz. 29
Najlepszy plakat Warszawy…, Warszawa 1986, il. barw.
Barok i asceza…, Poznań 1987, poz. 18 il.
Impressions polonaises…, Angers 1988, poz. i il.
Roman Cieślewicz, plakat…, Kraków 1989, poz. 56
Polskij teatralien…, Sofia [b.r.w.], poz. 8
Carteles del teatro polaco…, Madryt 1990, poz. i il. 11
Poolse Affiches…, Antwerpia 1990, poz. 162
Polski plakat teatralny…, Bydgoszcz 1991, poz. 7
Theater- und Opernplakate…, Bayreuth 1992, poz. 11
Theatre et opera 50 affiches…, Malakoff 1992, poz. 11
Wystawa artystów polskich…, Bydgoszcz 1993, poz. 1
Retrospektive polnischer…, Hanower 1994, poz.
Roman Cieślewicz…, Warszawa 1998, poz. 82 il. barw. 46
Polski plakat teatralny 1899 – 1999…, Kraków 1999, poz. i il. barw. 128
Roman Cieślewicz 1930-1996, Poznań 2006, poz. 32, il. barw. s. 87
Słowacki w polskiej sztuce…, Leszno 2009, poz. i il. barw.
Roman Cieślewicz. Legenda…, Sopot 2013, poz. P27, il. barw. 46
Polski plakat teatralny, Praga 2015, il. barw.
Roman Cieślewicz, Tokio 2017, poz. i il. barw. s. 18
Roman Cieślewicz. Pełnia…, Toruń 2022, s. 7, il. barw. s. 6, poz. 1 s. 42
Hölscher, Gebrauchsgr. 1963/9, il. 2 s. 4
Projekt 1964/1, il. 4 s. 48
IPA 1965/66 t. 12, 1965, poz. i il. 444
Waśniewski, Projekt 1986/3, il. barw. 4 s. 49
Waśniewski, Plakat polski, 1968, poz. i il. 146
Moles, 1970, il.
Waśniewski, Plakat polski, 1972, il. 428
Lelieur, Catalogue…, 1974, poz. 46
Amman, 1980, s. 18, il. barw.
Lelieur, Catalogue…, 1980, poz. 72
Amman, Polnische…, 1980, s. 18, il. barw.
Muzeum ulicy…, 1996, poz. 170, il. barw. s. 164
Famulicki, Kurpik, L’Affiche…, Paryż 2005, poz. i il. barw. s. 131
Zeegen, Roberts, 50 lat ilustracji, 2014, poz. 01 i il. barw. s. 38
Folga-Januszewska, Majewski, Oto sztuka…, 2018, poz. i il. barw. całostr. 652
Schubert, Polska szkoła…, 2024, poz., il. barw. s. 187