Opus International 1967/4 (L'Art soviétique / L'Art USA)

Roman Cieślewicz opracowywał w latach 1967––1969 szatę graficzną „Opus International”, francuskiego czasopisma poświęconego kulturze i sztuce. Dla periodyku zaprojektował kilka ikonicznych okładek, które znajdują się w naszych zbiorach, w tym okładkę stanowiącą graficzny komentarz do światowej sytuacji politycznej. Na okładce czwartego numeru kwartalnika z 1967 roku, podobnie jak w plakacie Dziady, autor wykorzystał kompozycję symetryczną, opartą tym razem na jednej z najbardziej popularnych ikon popkultury – postaci Supermana.
W ogromnym archiwum Romana Cieślewicza we Francji znajduje się między innymi kilka kartonów z wycinkami z popularnych komiksów z lat 60. XX wieku, co świadczy o tym, jak inspirującym źródłem była dla niego kultura popularna – prawdziwa „sztuka ulicy” i dnia codziennego. Siła graficzna nowo powstałego obrazu tkwi przede wszystkim w ukazaniu znanego motywu w nowym kontekście. Jego identyczni superbohaterowie „CCCP” i „USA”, biegnący równo, krzyżujący ręce, ale odwracający od siebie głowy, stali się doskonałym symbolem zimnej wojny, której towarzyszył wyścig zbrojeń, a także wyścig kosmiczny i gospodarczy. Plakat wydany w 1968 roku, będący powtórzeniem kompozycji z okładki i przedstawiający dwa supermocarstwa rywalizujące na poziomie ideologicznym, politycznym i militarnym, stał się popularnym znakiem oraz doskonałym przykładem sztuki pop-artu.
Roman Cieślewicz nie był pierwszym artystą wprowadzającym popularne elementy do swoich prac. Najbardziej znane są obrazy Roya Lichtensteina, który już od początku lat 60. XX wieku umieszczał w nich postaci z kreskówek Disneya. Jednak zaprojektowany w 1967 roku plakat Superman miał ogromną siłę odziaływania, która nie gaśnie do dziś. Potwierdza to wystawa Posters of the Cold War, zorganizowana w Londynie w Victoria and Albert Museum w 2008 roku, którą anonsował właśnie ten plakat polskiego grafika.
Warto zwrócić uwagę, że obecnie Roman Cieślewicz nie mógłby z taką łatwością wykorzystywać popularnych obrazów, które dziś często są objęte ochroną prawa autorskiego, a ich ponowne użycie wiąże się z ponoszeniem ogromnych kosztów. Z tego powodu wiele jego plakatów nigdy nie zostałoby wydrukowanych.